اختلال مسخ شخصیت یک وضعیت سلامت روانی است که اکنون به طور رسمی به عنوان اختلال مسخ شخصیت- مسخ واقعیت (DDD) شناخته میشود. در اختلال مسخ شخصیت به طور مداوم یا مکرر این احساس را دارید که از بیرون بدن خود را مشاهده میکنید یا این احساس را دارید که چیزهای اطراف شما واقعی نیستند یا هر دو. احساس مسخ شخصیت و مسخ واقعیت میتواند بسیار آزاردهنده باشد و ممکن است احساس کنید که در رویا زندگی میکنید.
دو مشکل اصلی افراد با تجربه DDD عبارت است از:
- مسخ شخصیت بر نحوه ارتباط شما با خودتان تأثیر میگذارد. میتواند این احساس را در شما ایجاد کند که انگار واقعی نیستید.
- مسخ واقعیت بر نحوه ارتباط شما با افراد و چیزهای دیگر تأثیر میگذارد. میتواند به شما این حس را بدهد که اطرافتان یا افراد دیگر واقعی نیستند.
این مسائل در کنار هم باعث میشود احساس دوری یا جدا شدن از خود و دنیای اطرافتان داشته باشید. بسیاری از افراد در مقطعی تجربه گذرا از مسخ شخصیت یا مسخ واقعیت دارند. اما زمانی که این احساسات به وجود میآیند یا هرگز به طور کامل از بین نمیروند و در توانایی شما برای عملکرد اختلال ایجاد میکنند، به عنوان اختلال مسخ شخصیت در نظر گرفته میشود. این اختلال در افرادی که تجارب آسیب زا داشته اند بیشتر دیده میشود.
اختلال مسخ شخصیت میتواند شدید باشد و ممکن است در روابط، کار و سایر فعالیتهای روزانه تداخل ایجاد کند. در این مقاله با علائم این اختلال و عوامل ایجاد آن و راههای درمان آن آشنا خواهید شد.
فهرست مطالب
علائم اختلال مسخ شخصیت
دورههای مداوم و مکرر مسخ شخصیت یا مسخ واقعیت یا هر دو باعث ناراحتی و مشکلاتی در عملکرد در محل کار یا مدرسه یا سایر زمینههای مهم زندگی شما میشود. در طول این اپیزودها متوجه میشوید که احساس جدایی شما فقط یک احساس است نه واقعیت. توصیف تجربه و احساسات این اختلال میتواند دشوار باشد. نگرانی در مورد “دیوانه شدن” میتواند باعث شود که مشغول بررسی وجود خود و تعیین اینکه واقعاً چه چیزی وجود دارد، شوید. علائم معمولا در اواسط تا اواخر نوجوانی یا اوایل بزرگسالی شروع میشود. اختلال مسخ شخصیت در کودکان و بزرگسالان مسنتر نادر است.
علائم DDD به طور کلی به دو دسته تقسیم میشوند: علائم مسخ شخصیت و علائم عدم واقعی بودن. افراد مبتلا به DDD میتوانند علائم فقط یکی یا هر دو را تجربه کنند.
علائم مسخ شخصیت عبارتند از:
- احساس میکنید بیرون از بدن خود هستید، گاهی اوقات انگار از بالا به خود نگاه میکنید.
- احساس جدایی از خود، انگار که خود واقعی ندارید.
- بی حسی در ذهن یا بدن شما، گویی حواس شما خاموش است.
- احساس میکنید که نمیتوانید کاری را که انجام میدهید یا میگویید کنترل کنید.
- احساس میکنید که قسمتهایی از بدن شما اندازه اشتباهی دارند.
- مشکل در پیوند دادن احساسات به خاطرات دارید.
علائم مسخ واقعیت عبارتند از:
- احساس بیگانگی یا ناآشنا بودن با محیط اطرافتان برای مثال، مثل اینکه در یک فیلم یا رویا زندگی میکنید.
- احساس عدم ارتباط عاطفی با افرادی که به آنها اهمیت میدهید، گویی با دیوار شیشهای از هم جدا شدهاید.
- احساس میکنید اطراف شما واقعی نیست. محیطی که به نظر میرسد تحریف شده، تار، بی رنگ، دو بعدی یا مصنوعی است.
- تجربه یک حس تحریف شده از زمان، گذشته ممکن است بسیار جدید به نظر برسد، در حالی که رویدادهای اخیر به نظر میرسد که مدتها پیش اتفاق افتادهاند.
- تحریف فاصله و اندازه و شکل اجسام
دورههای اختلال مسخ شخصیت- مسخ واقعیت ممکن است ساعتها، روزها، هفتهها یا حتی ماهها طول بکشد. در برخی افراد، این اپیزودها به احساسات مستمر مسخ شخصیت یا مسخ واقعیت تبدیل میشوند که ممکن است به طور دورهای بهتر یا بدتر شوند.
علت اختلال مسخ شخصیت
هیچ کس در مورد علت دقیق DDD مطمئن نیست. اما برای برخی از افراد، به نظر میرسد که با تجربه استرس و ضربه، به خصوص در سنین پایین مرتبط است. برخی از افراد ممکن است به دلیل عوامل ژنتیکی و محیطی بیشتر از دیگران در برابر تجربه مسخ شخصیت و مسخ واقعیت آسیب پذیر باشند. حالتهای شدید استرس و ترس ممکن است باعث ایجاد دورهای از مسخ شخصیت شود.
علائم اختلال مسخ شخصیت- مسخ واقعیت ممکن است مربوط به ترومای دوران کودکی یا سایر تجربیات یا رویدادهایی باشد که باعث استرس شدید عاطفی یا تروما میشود. برای مثال، اگر با خشونت یا فریاد زیاد بزرگ شدهاید، ممکن است از نظر ذهنی خود را از آن موقعیتها بهعنوان مکانیزم مقابله حذف کرده باشید. به عنوان یک بزرگسال، ممکن است در موقعیتهای استرسزا به این تمایلات جداکننده بازگردید.
عوامل خطر
عواملی که ممکن است خطر ابتلا به اختلال مسخ شخصیت را افزایش دهند عبارتند از:
- برخی از ویژگیهای شخصیتی که باعث میشود بخواهید از موقعیتهای دشوار اجتناب کنید یا آن را انکار کنید یا سازگاری با موقعیتهای دشوار را سخت میکند.
- ترومای شدید، در دوران کودکی یا در بزرگسالی، مانند تجربه یا شاهد یک رویداد آسیبزا یا سوء استفاده بودن
- استرس شدید، مانند روابط پرتنش، مسائل مالی یا کاری
- افسردگی یا اضطراب، به ویژه افسردگی شدید یا طولانی مدت، یا اضطراب همراه با حملات پانیک
- استفاده از مواد مخدر مانند توهمزاها، ماری جوانا و MDMA، که میتواند باعث ایجاد دورههای مسخ شخصیت یا مسخ واقعیت شود.
عوارض دوره مسخ شخصیت
اپیزودهای مسخ شخصیت یا مسخ واقعیت میتواند ترسناک و ناتوان کننده باشد. آنها میتوانند باعث موارد زیر شوند:
- مشکل در تمرکز روی کارها یا به خاطر سپردن چیزها
- تداخل در کار و سایر فعالیتهای معمول
- مشکلات در روابط با خانواده و دوستان
- اضطراب یا افسردگی
- حس ناامیدی
اختلال مسخ شخصیت در کودکان
برخی از پزشکان فکر میکنند که اختلال مسخ شخصیت در دوران کودکی شروع ناشناختهای دارد، حتی اگر بیشتر بیماران برای اولین بار در نوجوانی یا جوانی برای درمان اقدام کنند. استراتژیهای پیشگیرانه میتواند شامل توسعه تکنیکهای غربالگری برای شناسایی کودکان در معرض خطر و همچنین تحقیقات بیشتر در مورد اثرات سوء استفاده عاطفی بر کودکان باشد.
کودکان و نوجوانان دارای اختلال مسخ شخصیت این حس را تجربه میکنند که جهان به نوعی “خاموش” است. گاهی اوقات توصیف آن دشوار است. بسیاری احساس میکنند که درونشان یا دنیای بیرونی دور، بیحس، عجیب و غریب یا غیر واقعی به نظر میرسد. مسخ شخصیت در کودکان یک مسئله بسیار واقعی است. اگرچه اغلب به دلیل تروما ایجاد میشود، اما خواهر ناتنی پنهان اضطراب نیز هست.
مسخ شخصیت اغلب توسط کودکان و نوجوانان به دلیل ترس از شرم و خجالت کمتر گزارش میشود. احساس مسخ شخصیت در کودکان میتواند هم زمان با غلبه بر حمله پنیک و یا در زمانهای دیگر تجربه شود. نگرانی بیش از حد والدین و عدم مطرح کردن آن با متخصص از ترس برچسبهایی مانند دیوانه، میتواند شرایط و درمان را سختتر کند.
اختلال مسخ شخصیت چگونه تشخیص داده میشود؟
پزشک شما ممکن است تشخیص اختلال مسخ شخصیت – مسخ واقعیت را بر اساس موارد زیر تشخیص دهد یا رد کند:
- معاینه بدنی: در برخی موارد، علائم مسخ شخصیت یا مسخ واقعیت ممکن است با یک مشکل اساسی سلامت جسمی، داروها، مواد مخدر تفریحی یا الکل مرتبط باشد.
- تستهای آزمایشگاهی: برخی از آزمایشات به تعیین اینکه آیا علائم شما مربوط به مسائل پزشکی یا موارد دیگر است کمک میکند.
- ارزیابی روانپزشکی: متخصص سلامت روان شما در مورد علائم، افکار، احساسات و الگوهای رفتاری شما میپرسد.
متخصص سلامت روان موارد ذکر شده از اختلال مسخ شخصیت در DSM-5 را بررسی میکند.
به طور کلی، اگر علائم شما شروع به تداخل با زندگی روزمره شما کند، ممکن است نشانهای از DDD باشد. متخصص سلامت روان همچنین از شما میپرسد که آیا شما:
- دورههای منظم مسخ شخصیت، مسخ واقعیت یا هر دو را دارید؟
- شما مضطرب هستید؟
- آیا هنگام تجربه علائم از واقعیت آگاه هستید یا خیر. افراد مبتلا به DDD به طور کلی میدانند که آنچه آنها احساس میکنند کاملا واقعی نیست.
متخصص سلامت روان موارد زیر را نیز بررسی میکند:
- نمیتوان با مصرف داروهای تجویز شده یا تفریحی شرایط را توضیح داد.
- تجربه فعلی ناشی از یک بیماری روانی متفاوت، مانند اختلال هراس، PTSD، اسکیزوفرنی یا اختلال تجزیهای دیگر نیست.
درمان اختلال مسخ شخصیت
درمان اختلال مسخ شخصیت ـ مسخ واقعیت در درجه اول روان درمانی است. با این حال، گاهی اوقات ممکن است داروها به برنامه درمانی شما اضافه شوند.
روان درمانی
روان درمانی درمان اصلی است. هدف این است که علائم را کنترل کنید تا کاهش یابند یا از بین بروند. دو روان درمانی از این دست عبارتند از درمان شناختی رفتاری و روان پویشی.
روان درمانی میتواند به شما کمک کند:
- درک کنید که چرا مسخ شخصیت و مسخ واقعیت رخ میدهد.
- تکنیکهایی را بیاموزید که حواس خود را از علائم شما منحرف میکند و باعث میشود احساس کنید بیشتر با جهان و احساسات خود ارتباط دارید.
- راهبردهای مقابلهای را برای مقابله با موقعیتهای استرسزا و زمانهای استرس شدید بیاموزید.
- به احساسات مربوط به ترومای گذشته که تجربه کردهاید، رسیدگی کنید.
- به سایر شرایط سلامت روان مانند اضطراب یا افسردگی توجه کنید.
دارو درمانی
هیچ دارویی وجود ندارد که به طور خاص برای درمان اختلال مسخ شخصیت ـ مسخ واقعیت تایید شده باشد. با این حال، داروها ممکن است برای درمان علائم خاص یا برای درمان افسردگی و اضطراب که اغلب با این اختلال همراه هستند، استفاده شوند.
سخن پایانی
در حالی که مسخ شخصیت و مسخ واقعیت میتوانند احساس ترسناکی داشته باشند، درک اینکه قابل درمان است ممکن است باعث اطمینان خاطر شود. درمان اختلال مسخ شخصیت نیاز به متخصص با تجربه در حوزه مربوطه دارد. شما میتوانید با استفاده از خدمات روانشناختی و روانپزشکی ماروم در جهت بهبود خود یا عزیزتان اقدام کنید.
معرفی نویسنده: پریسا ایازی
من کارشناسی روانشناسی بالینی و کارشناسی ارشد رو روانشناسی عمومی خوندم. علاقمند به حوزه مدیریت استرس و مراقبه هستم.
حدود ۱۵ سال سابقه کار در زمینه آموزش و کاربرد انواع تکنیکهای ریلکسیشن،مدیتیشن و مایندفولنس دارم.
در حال حاضر به عنوان درمانگر در زمینههای درمان انواع اختلالات اضطرابی، مشاوره نوجوان و بهبود روابط والدین و فرزند، مشاوره پیش از ازدواج فعال هستم.


No comment