صفحه اصلی » مطالب روانشناسی » روان‌بیان » روانپزشک » روانپزشکی چیست؟ روانپزشک کیست؟

روانپزشکی چیست؟ روانپزشک کیست؟

شاید برای شما هم این سوال پیش بیاید که باید برای دریافت کمک به روانشناس مراجعه کنید یا روانپزشک؟

 فرق بین یک روانشناس و روانپزشک چیست؟ کدام یک برای مشکل شما مناسبتر است؟

برای پاسخ به این پرسش‌ها نیاز به تعاریفی از دو رشته روانشناسی و روانپزشکی داریم که در ادامه به تدریج به آنها می‌پردازیم.

روانپزشکی چیست؟ روانپزشکی شاخه ای از پزشکی است که به تشخیص، درمان و پیشگیری از اختلالات روانی، هیجانی و رفتاری می‌­پردازد. روانپزشک، پزشکی است که در زمینه سلامت روان تخصص دارد و ابعاد روانی و جسمانی اختلالات روانشناختی را بررسی می­‌کند. روانپزشکان نه تنها برای درمان از روان‌­درمانی استفاده می­‌کنند، بلکه قادرند به عنوان بخشی از فرآیند درمان، دارو نیز تجویز کنند. اثرگذاری روان درمانی و استفاده از دارو برای اکثر اختلالات روانشناختی ثابت شده و اغلب اوقات ترکیب این دو، نتیجه بهتری را به دنبال دارد.

روانپزشک

مردم به دلایل متعددی نیازمند خدمات روانپزشکی ‌می‌­باشند. مشکلات ناگهانی همچون حمله‌های وحشت زدگی، توهمات ترسناک، افکار خودکشی، احساس ناامیدی و غم و همچنین اضطراب غیرقابل کنترلی که عملکرد زندگی روزمره آن­ها را مختل کرده.

تشخیص بیماران

به علت تحصیلات پزشکی، علاوه بر گفت­وگو با بیماران، انجام طیف وسیعی از آزمایش­های پزشکی و اجرای آزمون­‌های روانشناختی، به روانپزشکان کمک می‌­کند تا تصویری دقیق و با جزئیات از وضعیت روانی و جسمی بیماران ارائه ­دهند.

تحصیلات و آموزش‌­های بالینی روانپزشکان این امکان را فراهم می­‌کند تا رابطه پیچیده­ی بیماری­‌های پزشکی و هیجانی را درک کنند، تاثیرات ژنتیک و سابقه خانوادگی را در نظر داشته باشند و از داده‌­های جسمی و روانشناختی در جهت تشخیص و تهیه­ طرح­‌های درمانی استفاده کنند. تشخیص­‌های خاص نیز براساس معیارهای موجود در راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی که شامل توصیف، نشانه‌­ها و سایر ملاک‌­های تشخیص است؛ صورت می­‌گیرد.

روانپزشکان از چه روش­های درمانی استفاده می­کنند؟  

روانپزشکان از انواع متفاوتی از روش­های درمانی همچون، روش­های مختلف روان‌درمانی، داروها، مداخلات روانی اجتماعی و سایر روش­‌های درمانی متناسب با نیاز بیمار (الکتروشوک یا درمان با تشنج الکتریکی) استفاده می­‌کنند.

روان درمانی که گاهی به اختصار درمان (Therapy) نیز خوانده می­‌شود، نوعی از درمان است که شامل ارتباط گفتاری بین درمانگر و مراجع می­‌باشد و می­‌تواند برای درمان طیف وسیعی از اختلالات روانی و مشکلات هیجانی استفاده گردد. هدف روان درمانی از بین بردن و کنترل نشانه­های آزاردهنده و ناتوان کننده­، در جهت بهبود عملکرد مراجع می‌­باشد. بسته به وسعت و شدت اختلال، طول مدت درمان از چند جلسه در هفته تا تعداد بیشتری از جلسات در سال‌های متمادی، متغیر است. 

روان درمانی انواع مختلفی دارد. در برخی از آن­ها به مراجع کمک می­‌شود تا رفتار و الگوهای افکاری خود را تغییر دهد، در برخی دیگر این کمک در جهت یافتن تاثیر ارتباطات و تجارب گذشته بر رفتارهای فعلی است و سایر انواع روان درمانی که هریک برای حل مشکلات، راهکار مشخصی دارند.  رفتاردرمانی شناختی یک درمان هدف محور، با تمرکز بر حل مسئله می­‌باشد. روان تحلیل­گری نوع فشرده­ای از روان درمانی فردیست که به جلسات مکرر در طی چندین سال نیاز دارد.

کاربرد داروها برای اختلالات روانی نیز همانند بیماری­های جسمانی می‌­باشد. پس از انجام ارزیابی­های دقیق، روانپزشکان دارو را برای درمان اختلال تجویز می­‌کنند. داروهای روانپزشکی از عدم تعادل مواد شیمیایی مغز، که به نظر می­‌رسد در بروز برخی از اختلالات روانی نقش داشته باشد؛ جلوگیری می­‌کند. علاوه بر این بیمارانی که تحت درمان دارویی طولانی مدت هستند، برای کنترل اثربخشی دارو و عوارض جانبی احتمالی، باید روانپزشک خود را به صورت دوره‌­ای ملاقات کنند.

طبقه بندی داروها

  • داروهای ضد افسردگی – برای درمان افسردگی، اختلال هراس ، اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) ، اضطراب ، وسواس فکری عملی ، اختلال شخصیت مرزی و اختلالات خوردن استفاده می شود.
  • داروهای ضد روان پریشی – برای درمان علائم روان پریشی (توهم و هذیان) ، اسکیزوفرنی و اختلال دو قطبی استفاده می شود.
  • داروهای آرامبخش و ضد اضطراب – برای درمان اضطراب و بی خوابی استفاده می شود.
  • داروهای خواب آور – برای شروع و حفظ خواب استفاده می شود.
  • تثبیت کننده های خلق و خو – برای درمان اختلال دو قطبی استفاده می شود.
  • محرک ها – برای درمان ADHD استفاده می شود.
روانپزشک کیست
  • روانپزشکان اغلب داروها را به همراه روان درمانی تجویز می کنند.

سایر روش‌­های درمانی نیز استفاده می­‌شوند: درمان با تشنج الکتریکی، یک درمان پزشکی است که با اتصال جریان الکتریکی به مغز، به ویژه برای درمان اختلال افسردگی شدید که به سایر درمان­‌ها پاسخ نداده، استفاده می­‌شود. تحریک عمقی مغز، تحریک عصب واگ و تحریک مغناطیسی مغز چند روش درمانی جدیدتر هستند که برای درمان برخی از اختلالات روانی استفاده می‌­شوند. نوردرمانی نیز روش درمانی است که برای درمان افسردگی فصلی استفاده می‌­شود.

آموزش و تحصیلات روانپزشکی

یک روانپزشک باید پس از گذراندن دوره‌­های آموزشی پزشکی و اخذ مدرک دوره پزشکی، دوره تخصصی روانپزشکی را در چهار سال بگذراند. اولین سال دوره کارآموزی عموما در بیمارستان و کار با بیمارانی که طیف وسیعی از بیماری‌­های بالینی دارند سپری می‌­شود. پس از آن روانپزشک کارآموز سه سال دیگر را نیز به یادگیری و کسب تجربه در تشخیص و درمان اختلالات روانی می­‌گذراند. مواردی همچون انواع گوناگون روش­های روان درمانی، استفاده از داروها و سایر روش‌­های درمانی همه و همه اطلاعاتی هستند که روانپزشک در طول تحصیل و آموزش در بیمارستان‌­ها، کلینیک‌­ها و اتاق­‌های فوریت پزشکی بدست می­‌آورد.

علاوه بر موارد ذکر شده برخی از روانپزشکان نیز پس از چهار سال آموزش عمومی در این رشته، در دوره­های آموزش­ تخصصی نیز شرکت می­‌کنند و در دوره‌­هایی همچون مواردی که در ادامه گفته خواهد شد گواهی می­‌گیرند:

  • روانپزشکی کودک و نوجوان
  • روانپزشکی سالمندان
  • روانپزشکی قانونی
  • روانپزشکی اعتیاد
  • داروهای درد
  • داروهای روان تنی
  • درمان خواب
  • بعضی روانپزشکان در حیطه ی روان تحلیلگری یا پژوهش روانپزشکی نیز آموزش می بینند.

روانپزشکان کجا کار می­کنند؟

روانپزشکان  در مجموعه‌­های مختلفی مشغول به کار می­‌شوند؛ مطب شخصی، کلینیک‌­ها، بیمارستان‌­های عمومی و روانپزشکی، مراکز درمانی دانشگاه‌­ها و زندان­‌ها، مراکز نگهداری سالمندان، محیط­‌های صنعتی، دولتی، مراکز نظامی و توان‌بخشی، اورژانس‌­ها و … .

روانپزشک و روانشناس چه تفاوتی دارند؟

روانپزشک پزشکی است که در دوره تخصص، روانپزشکی را انتخاب کرده است و می‌­تواند علاوه بر روان‌­درمانی، درمان­های پزشکی و دارو نیز تجویز کند.

به چه کسی روانپزشک می گویند

در حالی که یک روانشناس، با ادامه تحصیل در رشته­‌ی روانشناسی و اخذ مدرک در مقاطع تحصیلات تکمیلی، غالبا آموزش­های گسترده­ای در زمینه پژوهش و کارآموزی بالینی، گذرانده است. روانشناسان، اختلالات روانی را با روان درمانی درمان می‌­کنند و برخی از آن­ها به طور تخصصی در زمینه ارزیابی و سنجش روانشناختی کار می‌­کنند.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

×